Nie tylko korki. Co sprawia, że Polacy nie docierają do pracy na czas?

Punktualność w pracy wciąż pozostaje normą dla większości zatrudnionych: 48,6% pracujących Polaków twierdzi, że nigdy nie spóźnia się do pracy. Z drugiej strony 10,5% przyznaje, że zdarza im się to co najmniej raz w tygodniu, a więc problem nie jest marginalny.

W praktyce najczęściej nie chodzi o jedną spektakularną wpadkę, lecz o drobne i powtarzalne przeszkody. Badanie Personnel Service pokazuje, że spóźnienia zwykle mają charakter incydentalny, choć u części osób powtarzają się regularnie. 19,2% badanych robi to raz w roku lub rzadziej, 8,4% dwa albo trzy razy w roku, a 8,3% raz na dwa lub trzy miesiące. Jednocześnie 3,6% pracowników dociera po czasie codziennie lub prawie codziennie.

Kto ma z tym największy kłopot

Najbardziej narażeni na poranne opóźnienia są najmłodsi. W grupie 18–24 lata 28,6% respondentów deklaruje, że spóźnia się przynajmniej raz w tygodniu. Dla porównania wśród osób mających co najmniej 55 lat taki wynik wskazało 4,2% badanych.

Widoczna jest też różnica między płciami. Co najmniej raz w tygodniu do pracy nie zdąża 14,6% mężczyzn i 6,4% kobiet. To pokazuje, że skala problemu nie rozkłada się równomiernie nawet w obrębie tej samej grupy zawodowej.

Transport i poranna logistyka

Na liście powodów dominują kwestie związane z dojazdem. Korki wskazuje 34% osób, którym zdarza się spóźniać, a opóźnienia komunikacji miejskiej 26%. Znaczenie ma także miejsce zamieszkania. Na wsi korki są przyczyną problemów dla 39,3% badanych, natomiast kłopoty z transportem publicznym wymienia tam 19,3% osób.

W dużych miastach, liczących ponad 500 tys. mieszkańców, obraz jest inny: to właśnie opóźnienia komunikacji miejskiej znajdują się na pierwszym miejscu i wskazuje je połowa respondentów.

Nie wszystko zależy jednak od ruchu na drodze czy rozkładu jazdy. 30% spóźniających się przyznaje, że po prostu zasypia albo śpi za długo. Kolejne odpowiedzi to zbyt długie przygotowywanie się do wyjścia, wskazywane przez 21% osób, zmęczenie i niewyspanie, które podaje 19%, oraz problemy z organizacją czasu, wymieniane przez 17% badanych. W tym obszarze także widać różnice między kobietami i mężczyznami: długie szykowanie się do wyjścia deklaruje 26,2% Polek i 16,4% Polaków.

Dom, dzieci i inne poranne przeszkody

Na punktualność wpływają również sprawy niezwiązane bezpośrednio z dojazdem. 11% pracowników wskazuje obowiązki domowe, 9% odwożenie dzieci do szkoły lub przedszkola, a taki sam odsetek badanych mówi o problemach zdrowotnych. W zestawieniu pojawiają się też mniej oczywiste odpowiedzi. 7,6% osób spóźniających się do pracy przyznaje, że powodem bywa poranny seks; taką odpowiedź wybrało 9,7% mężczyzn i 5,2% kobiet.

Na końcu zestawienia znalazło się spokojne zjedzenie śniadania, które jako przyczynę opóźnienia wskazało 4,6% badanych.

Gdy liczy się nie tylko godzina wejścia

Jak zauważa Krzysztof Inglot, ekspert rynku pracy i założyciel Personnel Service, znaczenie punktualności zależy od rodzaju wykonywanych obowiązków. W produkcji, logistyce, handlu, ochronie zdrowia i usługach obecność o określonej porze nadal bywa kluczowa, bo spóźnienie jednej osoby może uruchomić efekt domina i utrudnić pracę kolejnym.

W innych miejscach pracy coraz mocniej liczą się elastyczne godziny, realizacja zadań i dostępność wtedy, kiedy potrzebuje tego zespół. Inglot podkreśla, że część firm przeszła od kultury obecności do kultury rezultatu, a sama godzina rozpoczęcia pracy ma tam mniejsze znaczenie, jeśli pracownik wywiązuje się ze swoich obowiązków. Elastyczność działa jednak tylko tam, gdzie pozwala na nią charakter pracy.

Ekspert zwraca też uwagę, że regularne spóźnienia mogą mieć źródło nie tylko poza biurem, lecz także w codziennym funkcjonowaniu po pracy. Zaspanie, niewyspanie, zmęczenie czy trudności z organizacją czasu pokazują, że punktualność bywa odbiciem szerszego rytmu życia, a nie wyłącznie dyscypliny w drodze do firmy.