Więcej osób planuje kontrolę wydatków niż walkę o wyższą pensje

Ponad połowa Polaków nie zamierza w tym roku zwiększyć swoich dochodów. Dominują działania po stronie kontroli wydatków, natomiast znacznie rzadziej pojawiają się plany związane z rozwojem zawodowym, zmianą pracy czy awansem.

53% respondentów nie zamierza podejmować działań, które miałyby poprawić ich sytuację finansową poprzez wyższe zarobki – wynika z badania przeprowadzonego na zlecenie BIG InfoMonitor. W 2026 r. 21% Polaków planuje odłożyć więcej pieniędzy niż rok wcześniej, a 23% zamierza zwiększyć oszczędności poprzez ograniczenie bieżących wydatków. 6-7% badanych deklaruje mniejsze oszczędzanie niż w ubiegłym roku. Po uwzględnieniu wyłącznie osób, które jednoznacznie określiły swoje plany, odsetek respondentów zamierzających zwiększyć oszczędności sięga 27-29%.

Badanie pokazuje także, że mniej niż połowa Polaków rozważa zwiększenie dochodów w 2026 r. 26% myśli o dodatkowym źródle zarobku, a 18% o sprzedaży niepotrzebnych rzeczy.

Brak oczekiwań co do zmian finansowych deklaruje 42% ankietowanych. Poprawy swojej sytuacji spodziewa się 17% badanych, natomiast 25% obawia się jej pogorszenia. W porównaniu z poprzednim badaniem spadła liczba pesymistów (o 4 p.p.) i optymistów (o 2 p.p.), a wzrosła grupa osób przekonanych, że ich sytuacja pozostanie bez zmian (o 7 p.p.). Największy optymizm wykazują młodsi respondenci, szczególnie w wieku od 25 do 34 lat. Jednocześnie niemal co czwarty z nich nie planuje żadnych działań mających na celu poprawę finansów. Pozostali najczęściej wskazują na ograniczenie impulsywnych zakupów (44%) i zoptymalizowanie wydatków, np. szukając korzystniejszych ofert (39%).

Zdaniem głównego analityka BIG InfoMonitor, dr. hab. Waldemara Rogowskiego, obserwowany spadek zarówno optymizmu, jak i pesymizmu odzwierciedla "ostrożne oczekiwania oraz brak wyraźnych sygnałów silnej poprawy czy pogorszenia z perspektywy gospodarstw domowych". – Dominują raczej działania po stronie wydatków – kontrola impulsywnych zakupów, polowanie na lepsze niższe ceny, zamiast po stronie wzrostu dochodu – praca, awans, zmiana branży zatrudnienia. Widoczna jest też niska gotowość do dużych zmian strukturalnych, bo tylko co dziesiąty Polak rozważa zmianę pracy, co może wskazywać na postrzegane ryzyko lub koszty zmiany, wystarczający komfort obecnej sytuacji przy jednoczesnej wrażliwości cenowej oraz przekonanie, że zmiana pracy nie przyniosłaby wyraźnej poprawy wynagrodzenia – komentuje ekspert.

Respondenci zostali zapytani również o realizację postanowień finansowych z poprzedniego roku. Spośród osób, które takie cele posiadały, 23% zrealizowało je w całości, 37% tylko częściowo, a co dziesiąta wcale. Wśród najczęściej wskazywanych planów dominowały ograniczenie wydatków.

Wśród planów finansowych na 2026 r. ankietowani najczęściej wymieniają wydatki na remonty i wyposażenie mieszkań (35%), budowanie oszczędności na nieprzewidziane sytuacje (33%) oraz wyjazdy wakacyjne (30%). Ponad jedna czwarta badanych nie ma sprecyzowanych planów.

Większość uczestników badania deklaruje brak zaległych zobowiązań finansowych. Wśród osób posiadających długi, których jest 28%, część planuje ich całkowitą (10%) lub częściową (15%) spłatę. W ubiegłorocznym badaniu 11% osób zamierzało spłacić swoje długi w całości w 2025 r. Udało się to 5%. W sumie w ciągu 11 miesięcy 2025 r. 123,4 tys. osób zniknęło z bazy niesolidnych dłużników, a ich łączny zaległy dług zmalał o ponad 2 mld zł.

Mimo to dane pokazują, że wartość przeciętnego przeterminowanego długu na osobę systematycznie rośnie. Na koniec listopada do ponad 2,4 mln Polaków należało ponad 82,7 mld zł długów pozakredytowych i kredytowych. Średni przeterminowany dług na osobę wynosił 34 288 zł. Rok wcześniej było to 33 309 zł, a w 2023 r. 31 449 zł.

fot. freepik.com
oprac. /kp/