Coraz więcej krótkoterminowych zwolnień lekarskich

W 2024 r. roku roku wystawiono 25,5 mln zaświadczeń lekarskich o czasowej niezdolności do pracy, co przełożyło się na łączną liczbę 253,5 mln dni absencji. To o 300 tys. więcej zwolnień niż w roku poprzednim. Chodzi o zwolnienia zarówno z tytułu choroby własnej, jak i z tytułu opieki nad dziećmi czy innymi członkami rodziny. Dane Zakładu Ubezpieczeń Społecznych pokazują, że nastąpił wyraźny wzrost zachorowań na krztusiec.

Zdecydowana większość, bo 92% wszystkich zwolnień (22,2 mln), dotyczyła choroby własnej ubezpieczonych. Największe nasilenie absencji chorobowej odnotowano w styczniu i październiku, kiedy to w systemie ZUS zarejestrowano po 2,4 mln zaświadczeń lekarskich w każdym z tych miesięcy. Średnio z powodu choroby własnej ubezpieczeni przebywali na zwolnieniu 33,60 dnia, a przeciętna długość pojedynczego zwolnienia wyniosła 10,83 dnia.

Od lat utrzymuje się tendencja, w której to kobiety częściej korzystają ze zwolnień lekarskich. W ubiegłym roku 55,5% wszystkich zaświadczeń wystawiono kobietom, co częściowo jest związane z absencją w okresie ciąży. Jeśli chodzi o grupy wiekowe, najdłużej na zwolnieniach przebywali ubezpieczeni w wieku od 30 do 39 lat – 26,4% wszystkich dni absencji, a wśród kobiet odsetek ten wyniósł 30,3%. W przypadku mężczyzn najwięcej dni absencji dotyczyło grup wiekowych 40-49 lat (24,9%) i 50-59 lat (22,8%).

Dane ZUS wskazują na wzrost popularności krótkotrwałych zwolnień. W 2024 r. wystawiono 9,5 mln zaświadczeń lekarskich z tytułu choroby własnej trwających do 5 dni, z czego 1,7 mln stanowiły zwolnienia jednodniowe.

Przyczyny niezdolności do pracy pozostają od lat podobne. Najwięcej dni absencji chorobowej odnotowano z powodu chorób układu mięśniowo-szkieletowego i tkanki łącznej (41,8 mln dni), chorób układu oddechowego (33 mln dni) oraz urazów, zatruć i innych skutków działania czynników zewnętrznych (32,5 mln dni). Istotną pozycję zajmują również ciąża, poród i połóg (31,8 mln dni) oraz zaburzenia psychiczne i zaburzenia zachowania (30,3 mln dni). Jednostki chorobowe związane z COVID-19 odpowiadały za 1,7 mln dni absencji.

Jednak najbardziej niepokojącym trendem jest wyraźny wzrost zachorowań na krztusiec. Zarówno liczba zaświadczeń lekarskich wystawionych z tego tytułu, jak i liczba dni absencji chorobowej zwiększyły się ponad 30-krotnie. Te pierwsze wzrosły z 200 w 2023 r. do 5,6 tys. w 2024 r. Podobnie w górę poszła liczba dni absencji chorobowej z powodu krztuśca – z 1,2 tys. w 2023 r. do 43,1 tys. dni w roku ubiegłym.

Wzrost liczby zwolnień lekarskich bezpośrednio przełożył się na zwiększone wydatki na absencję chorobową, które w zeszłym roku przekroczyły 31 mld zł. Fundusz Ubezpieczeń Społecznych pokrył 59% tych kosztów, a pozostałą część ponieśli pracodawcy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych.

Czytaj także: Wzrost jednodniowych zwolnień lekarskich wskazuje na możliwe nadużycia

fot. freepik.com
oprac. /kp/