Mikrofirmy jako klucz do rozwoju gospodarki. Oferują ponad 40% zatrudnienia

Sektor małych i średnich przedsiębiorstw (MŚP) obejmuje 99,8% wszystkich firm działających w Polsce, jak pokazuje najnowszy raport Polskiej Agencji Rozwoju Przedsiębiorczości. Główną grupę stanowią mikrofirmy, których liczba wynosi około 2,3 miliona, odpowiadają one za 97,2% wszystkich zarejestrowanych podmiotów. Małe firmy reprezentują 2%, średnie 0,6%, a duże zaledwie 0,2%. Największa część MŚP funkcjonuje w sektorze usług, na który przypada 58,5% wszystkich przedsiębiorstw. Kolejnych kilka miejsc zajmują handel (prawie 18%), budownictwo (niemal 15%) oraz przemysł, w którym działa 8,7% firm.

W roku 2024 zarejestrowano 281 846 nowych firm, z czego do następnego roku pozostało aktywnych 192 714. Oznacza to, że 68,4% nowo powstałych przedsiębiorstw przetrwało swój pierwszy rok działalności. Z kolei na koniec roku 2025 do rejestru REGON zostało wpisanych 367 tysięcy nowych firm, co oznacza spadek o 2,9% w porównaniu do roku ubiegłego, podczas gdy liczba wykreśleń wyniosła blisko 225 tysięcy, co oznacza wzrost o 2,3% rok do roku.

Najwyższe wskaźniki kontynuacji działalności dla firm założonych w 2020 roku, które funkcjonowały w 2025 roku, miały do czynienia z przedsiębiorstwami świadczącymi usługi (99,5%), działalnością profesjonalną, naukową i techniczną (98,6%), zarządzaniem nieruchomościami (97,1%) oraz edukacją (97%). Z drugiej strony, najniższe wyniki osiągnęły branże związane z kulturą, rozrywką i rekreacją (66,8%) oraz sektorem gastronomicznym i hotelarskim (80,9%).

Mikrofirmy odgrywają szczególnie kluczową rolę na rynku pracy. Oferują one 42,6% wszystkich miejsc pracy w sektorze przedsiębiorstw, co odpowiada około 4,4 miliona zatrudnionych. W większości są to jednoosobowe działalności gospodarcze, które stanowią 77,5% całej grupy, a średnia liczba pracowników w tych firmach wynosi około 1,5 miliona. W ciągu ostatnich dziesięciu lat liczba tych podmiotów wzrosła o 30,8%.

PARP zauważa także zmiany w zakresie innowacyjności. Statystyki Głównego Urzędu Statystycznego pokazują, że w latach 2022–2024 działalność innowacyjną prowadziło 29,7% przedsiębiorstw zatrudniających co najmniej 10 osób w sektorze przemysłowym i usługowym, co stanowi spadek o 2,5 punktu procentowego w porównaniu do poprzedniego okresu. W przemyśle nakłady na innowacje w 2024 roku były niższe o 7% w porównaniu do dwóch lat wcześniej, podczas gdy w usługach zanotowano wzrost o 12%.

Ważnym aspektem są również wydatki na działalność badawczo-rozwojową, które realizowało 13,1% firm. Mimo że na działalność B+R większy odsetek mają firmy przemysłowe, to pod względem wartości wydatków dominują przedsiębiorstwa usługowe. W 2024 roku przeznaczyły one na ten cel ponad 21 miliardów złotych, podczas gdy sektor przemysłowy zaledwie około 12,7 miliarda złotych. Równocześnie głównym źródłem finansowania innowacji pozostają środki własne przedsiębiorstw, które stanowią zdecydowaną większość wydatków na ten cel.

fot.
oprac. /kp/