Umiejętności interpersonalne stają się nie tylko dodatkiem do wykształcenia zawodowego, ale również jednym z decydujących kryteriów przy wyborze osób do pracy.
Wyniki badań przeprowadzonych przez ManpowerGroup wskazują, że dla pracodawców kluczowe stają się umiejętności, które umożliwiają pracownikom efektywne adaptowanie się do zmieniającego się środowiska oraz współpracę z innymi. Najczęściej wymienianą cechą kandydatów jest elastyczność oraz otwartość na naukę, uznawana za priorytetową przez 39% firm. Na kolejnych lokatach uplasowały się profesjonalizm oraz etyka pracy, zaznaczone przez 36% organizacji, a także zdolności komunikacyjne, kooperacyjne i umiejętność pracy w grupie, wskazane przez 33% respondentów. Pracodawcy zwracają także uwagę na zdolności krytycznego myślenia (28%), umiejętności cyfrowe (25%) oraz efektywne zarządzanie czasem i ustalanie priorytetów (22%).
Marta Szymańska, specjalistka rynku pracy i liderka w Manpower, podkreśla, że wyniki badania potwierdzają zmianę w podejściu do rekrutacji, zauważalną od kilku lat. Wyjaśnia, że kompetencje miękkie stają się istotnym elementem wyboru kandydatów, a nie tylko dodatkiem do wiedzy technicznej. – Firmy poszukują nie tylko ludzi dobrze dopasowanych do obecnych ról, ale też takich, którzy zdołają dostosować się do ewoluujących warunków, narzędzi i metod pracy. Obserwujemy, że pracodawcy rzeczywiście oceniają te zdolności, chociaż zamiast pytać o elastyczność i pracę zespołową bezpośrednio, analizują konkretne sytuacje, takie jak radzenie sobie ze zmianami, rozwiązywanie konfliktów czy branie odpowiedzialności w trudnych okolicznościach – dodaje ekspertka.
Wartością dodaną kandydatów pozostaje również uczciwość oraz podejmowanie decyzji w sposób etyczny, na co zwraca uwagę 16% firm. Część pracodawców docenia również wysoką świadomość kulturową i inkluzyjność (12%), a także umiejętności lidera oraz zdolność wpływania na innych (9%). Marta Szymańska zauważa, że rekruterzy badają w tym kontekście wcześniejsze doświadczenia zawodowe, w których kandydaci przejawiali inicjatywę, podejmowali odpowiedzialność lub wykonywali zadania wykraczające poza standardowy zakres obowiązków. – Sposób myślenia i komunikacji ma ogromne znaczenie. Ludzie z potencjałem liderskim często myślą szerzej, proponują nowe rozwiązania i organizują problemy. Weryfikacja umiejętności często odbywa się poprzez sytuacyjne zadania, które demonstrują, jak kandydat podejmuje decyzje i reaguje w warunkach niepewności – dodaje.
W branży IT różni się nieco zestawienie najważniejszych umiejętności. Według danych firmy Experis, w tym sektorze na czoło wysuwa się krytyczne myślenie i zdolność do rozwiązywania problemów (42%). Dużą wagę przypisuje się także umiejętnościom cyfrowym (38%), elastyczności i gotowości do nauki (38%), profesjonalizmowi oraz etyce (33%) oraz umiejętnościom komunikacyjnym, współpracy i pracy zespołowej (27%). Dominik Malec z Experis zauważa, że specyfika pracy w technologiach wymaga ciągłego stawiania czoła nowym wyzwaniom i dynamicznych zmian narzędzi. – Dlatego w pierwszej kolejności pojawia się krytyczne myślenie i umiejętność rozwiązywania problemów, które bezpośrednio wpływają na efektywność pracy. Wysoka pozycja umiejętności cyfrowych jest zrozumiała, ale elastyczność i gotowość do nauki są równie ważne, ponieważ technologie, narzędzia i podejścia zmieniają się szybciej niż kiedykolwiek wcześniej – wyjaśnia.
Kandydaci, którzy mogą pochwalić się rozwojem zawodowym oraz gotowością do podejmowania nowych wyzwań, często są postrzegani jako bardziej obiecujący niż osoby o wąskiej specjalizacji. Równocześnie rosną umiejętności miękkie w obszarze IT. – Chociaż branża nadal jest mocno zadaniowa, większość projektów wykonuje się zespołowo, często w międzynarodowych i interdyscyplinarnych środowiskach. Umiejętności komunikacyjne, współpracy oraz umiejętność przeciągania języka technicznego na biznesowy stają się kluczowe, zwłaszcza na poziomie średnim i senioralnym – zauważa Dominik Malec.
Eksperci zaznaczają, że w sytuacji, gdy dwóch kandydatów prezentuje zbliżony poziom kompetencji technicznych, o wyborze coraz częściej decydują umiejętności miękkie, takie jak sposób komunikacji, nastawienie do współpracy czy zdolność do rozwiązywania problemów w grupie. Czasami osoba o nieco niższym poziomie umiejętności technicznych, ale bardziej otwarta na rozwój i elastyczność, zostaje wybrana na stanowisko w przeciwieństwie do specjalisty o wyższych kwalifikacjach, lecz słabszych umiejętnościach współpracy. – Rynek pracy coraz rzadziej stawia na najlepszych specjalistów, a coraz bardziej na osoby elastyczne, z odpowiednim zestawem umiejętności interpersonalnych i potencjałem do rozwoju. To zmiana, którą muszą brać pod uwagę zarówno kandydaci, jak i organizacje tworzące swoje zespoły – dodaje Marta Szymańska.
Znaczenie umiejętności cyfrowych będzie nadal wzrastać w miarę rozwoju automatyzacji, analizy danych i narzędzi opartych na sztucznej inteligencji. – Istotne jest nie tylko znanie konkretnych technologii, ale także umiejętność pracy z danymi, automatyzacją czy narzędziami AI. To połączenie umiejętności technicznych i biznesowych będzie w najbliższych latach bardzo pożądane – podsumowuje Dominik Malec.
fot.
oprac. /kp/
