Firmy zmieniają myślenie o seniorach

Islandia, Japonia, Nowa Zelandia, Szwecja, Estonia, Holandia, Niemcy, Czechy, Dania i Szwajcaria – to kraje, w których aktywność zawodowa osób między 55. a 64. rokiem życia przekracza 74%. W Polsce odsetek ten wynosi 58,4%. Sytuacja jednak może zmienić się za sprawą planowanych zmian ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. Rząd chce zapewnić wsparcie finansowe dla firm rekrutujących emerytów i podpisujących z nimi trzyletnią umowę o pracę. Miesięczne dofinansowanie wyniesie ok. 2150 zł. W ciągu dwóch lat pracodawca otrzyma łącznie 24 wypłaty, czyli w sumie ok. 51 600 zł, w ostatnim roku zatrudnienia dofinansowanie nie będzie przyznawane.

– Do tej pory osoby starsze często nie miały wielkich szans na etat po sześćdziesiątce. Co gorsza, nie były nawet zapraszane na rozmowy kwalifikacyjne. Firmy myślały o nich jedynie w kategorii emerytów, a nie kandydatów, których warto przyjąć do zespołu. To na szczęście zaczyna się zmieniać, bo co piąta firma chce zatrudniać starszą kadrę. Proponowane dofinansowanie do zatrudnienia silversa to dobra wiadomość nie tylko dla firm, ale też dla ludzi, którzy mimo nabytego prawa do świadczeń wypłacanych przez ZUS nadal chcą pracować. Biorąc pod uwagę ich wiedzę i doświadczenie, z pewnością będą konkurencyjni i mogą mieć przewagę nad młodszymi osobami, bo kandydatów z kompetencjami na rynku pracy brakuje – wskazuje Cezary Maciołek, prezes Grupy Progres.

W 2022 r. w Polsce pracowało ponad 1,4 mln osób w wieku 60-89 lat. Współczynnik aktywności zawodowej tej grupy wynosił 15,7%, a wskaźnik zatrudnienia – 15,5%. Wśród aktywnych zawodowo seniorów przeważali mężczyźni (67,1%). Od marca najniższa emerytura w Polsce wynosi 1780,96 zł brutto, a średnie świadczenie według danych za marzec 2023 r. to 3482,63 zł brutto. Największy odsetek emerytur (13,8%) stanowią te w wysokości 2,2–2,6 tys. zł. Według badania SeniorApp wielu seniorom emerytura nie starcza na godne życie. 21% potrzebuje pomocy finansowej, a sporymi wydatkami są te związane ze zdrowiem – 51% deklaruje, że ceny usług i badań medycznych są dla nich zbyt wysokie, a dla 43% problemem są ceny leków. Co trzeci senior pytany o sytuację finansową przyznaje, że pogorszyła się ona w ciągu ostatniego roku, u 14% badanych uległa ona poprawie, a w 53% przypadków pozostała bez zmian. – Kwestie materialne są z pewnością jednym z kluczowych powodów, dla których seniorzy decydują się na podjęcie zatrudnienia. Innym jest po prostu chęć pracy, kontaktu z ludźmi i czucia się potrzebnym – tłumaczy Cezary Maciołek. – Jeszcze kilka lat temu pracownicy tymczasowi po 60. roku życia zgłaszali się do nas głównie w kwestiach związanych z przejściem na emeryturę. Obecnie, zamiast siedzieć w domu, często pytają o możliwość kontynuowania pracy. Co więcej, rośnie liczba osób z grupy 60+ biorących udział w rekrutacji. Nie w każdej branży i nie na każdym stanowisku zatrudnienie jest możliwe, bo w wielu przypadkach wymagane jest bardzo dobry stan zdrowia czy siła fizyczna, ale obecny rynek pracy daje starszym wiele możliwości zarabiania. Przestają oni myśleć o emeryturze, a granica przejścia na nią przesuwa się i mimo że nie jest ona sformalizowana, to dla sporej części osób 75 to nowe 65 lat – podkreśla Cezary Maciołek.

Istnieją zawody, w których wieloletnie doświadczenie jest cenione i nigdy nie stanowiło problemu. Są to lekarze, prawnicy, nauczyciele czy finansiści. Otwartość na doświadczoną kadrę widoczna jest także w sektorach handlu, logistyki, pielęgniarstwie oraz wśród zawodowych kierowców, a także na produkcji – to sektory, które według danych Grupy Progres zatrudniają tymczasowo najwięcej osób w wieku 50-60 lat oraz 60+. Ze statystyk GUS wynika, że w 2021 r. największy odsetek pracujących powyżej 50. roku życia był w sekcji wytwarzania i zaopatrywania w energię elektryczną, gaz, parę wodną i gorącą wodę – pracujący w tym wieku stanowili 47,6% ogółu zatrudnionych. Wysoki odsetek odnotowano też w sekcjach: rolnictwo, leśnictwo, łowiectwo i rybactwo (45,9%), działalność związana z obsługą rynku nieruchomości (43,8%) oraz opieka zdrowotna i pomoc społeczna (40,3%). Inaczej prezentowała się sytuacja w sekcji informacja i komunikacja, gdzie pracujących w wieku 50 lat i więcej było 10%. W pozostałych sekcjach gospodarki udział pracujących w omawianym wieku oscylował między 20 a 40%.

fot. freepik.com
oprac. /kp/