Osoby z niepełnosprawnościami na rynku pracy. Jak firmy mogą wspierać różnorodność?

3 grudnia obchodzony jest Międzynarodowy Dzień Osób z Niepełnosprawnościami. Ustanowiony został on przez Zgromadzenie Ogólne ONZ w 1992 r. na zakończenie Dekady Osób Niepełnosprawnych, a jego celem jest przybliżenie społeczeństwu problemów osób z niepełnosprawnościami oraz pomoc we włączeniu w życie społeczne. Obchody są również okazją do zwiększenia świadomości publicznej o korzyściach płynących z integracji osób z niepełnosprawnościami w każdym aspekcie życia politycznego, społecznego, gospodarczego i kulturalnego. Pracodawcy w coraz większym stopniu stawiają na różnorodność, jednak nadal wiele osób z niepełnosprawnościami napotyka przeszkody na drodze do rozpoczęcia nowej przygody zawodowej.

Jak wskazuje Łukasz Kubiak, ekspert rynku pracy z Manpower, lider projektu zatrudniania osób z niepełnosprawnościami, to grupa zawodowa, która często napotyka trudności w dostępnie do rynku pracy. – Barierą może być brak dostosowania organizacji i biur do ich potrzeb, mylne przekonania, nieuzasadnione obawy czy stereotypy. W zeszłym roku można było zauważyć zwiększoną niż w poprzednich latach aktywizację zawodową osób z niepełnosprawnościami na polskim rynku pracy. Jak podają dane BAEL, był to poziom 567 tys. Ten rok zakończymy z podobnym wskaźnikiem, wciąż jednak pozostaje pewien niedosyt – tłumaczy.

Według najnowszych danych GUS w grudniu 2022 r. w Polsce było 2,3 mln osób z orzeczeniem o niepełnosprawności pobierających świadczenia emerytalno-rentowe. Wśród najczęściej wymienianych barier na drodze do sukcesu zawodowego osób niepełnosprawnych wymieniane są m.in. brak aktualnej wiedzy o możliwościach ich zatrudnienia czy odpowiednie dopasowanie stanowiska pracy. Pojawiają się również obawy pracodawców o częstą nieobecność w miejscu pracy ze względu na stan zdrowia, co zwykle jest stereotypem. – Rozpatrując polski rynek pracy pod kątem dostępności oraz otwartości na osoby z niepełnosprawnościami na przestrzeni ostatnich kilku lat, widać progres. Zauważalny jest wzrost świadomości społecznej w kwestii równości i inkluzji, co przekłada się na bardziej przyjazne środowisko pracy, choć osoby z niepełnosprawnościami mogłoby zatrudnić wiele więcej firm znad Wisły. Szczególnie jeśli myślimy o pracy kreatywnej, zdalnej, w branży sprzedaży, marketingu, IT czy logistyki. Zauważalny jest pozytywny trend zarządzania różnorodnością, to impuls coraz wyraźniej akcentowany przez kolejne generacje na rynku pracy. Cieszy, że coraz więcej osób zarządzających dostrzega w polityce ESG ważny wyznacznik jako standardy organizacyjne. Różnorodność to cecha firm nowoczesnych, otwartych na zmiany, elastycznych. Te firmy, które już pochyliły się nad grupami defaworyzowanymi, już są zwycięzcami. Zyskał ich wizerunek i postrzeganie przez partnerów biznesowych oraz kandydatów. Nie ma różnorodności bez niepełnosprawności – podkreśla Łukasz Kubiak.

Ekspert Manpower dodaje, że pracodawcy powinni zwrócić uwagę nie tylko na organizację biura, ale także na proces rekrutacyjny, który przy tej grupie zawodowej powinien być nieco inny niż standardowy, tak samo jak kwestia adaptacji na dostępne stanowiska. – Rekrutacja powinna być dostosowana do potrzeb kandydatów. Np. dla osób neuroatypowych szczególnie ważna jest aklimatyzacja, a więc pierwsze spotkanie niech będzie wprowadzającym, przekazaniem najważniejszych treści, a mniej klasycznego przepytywania. Zdarzają się kandydaci niemówiący, przygotujmy się zatem na rekrutację "pisaną". Po prostu bądźmy otwarci, róbmy wszystko, by zaoszczędzić stresu kandydatom – radzi Łukasz Kubiak. – Pracodawcy powinni sami przekonać się, jak ogromny potencjał tkwi w osobach z niepełnosprawnościami. Stanowią one niezwykle cenne źródło inspiracji w procesie rekrutacji, wyznaczają nowe cele w obszarze innowacyjności. Firmy, które budują różnorodne zespoły, potrafią efektywniej odpowiadać na potrzeby i wyzwania rynku pracy, same w pewien sposób kreują trendy. Dzięki otwarciu na różnorodność przyciągamy nowe talenty, zauważamy wiele perspektyw, widoczna jest też mniejsza rotacja. Wszystko to składa się na tworzenie nowych, lepszych miejsc pracy – podsumowuje ekspert.

fot. freepik.com
oprac. /kp/