Mniej ofert pracy, więcej bezrobotnych. Co jest przyczyną?

Od 1 stycznia do 25 sierpnia pracodawcy zwolnili 18,9 tys. pracowników – wynika z najnowszych danych monitoringu zwolnień grupowych i zgłoszeń zwolnień, który prowadzi Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort wskazał, że zaobserwowany w ostatnich miesiącach wzrost bezrobocia wynika m.in. ze spadku liczby dostępnych ofert pracy.

Zgodnie z danymi Głównego Urzędu Statystycznego stopa bezrobocia w lipcu osiągnęła 5,4%, co stanowi wzrost w porównaniu do 5,2% w czerwcu. W maju wskaźnik ten wynosił 5%. Ponadto w tym czasie w urzędach pracy było zarejestrowanych 830,8 tys. osób bezrobotnych, podczas gdy miesiąc wcześniej było ich 797 tys. Jednocześnie liczba nowo zarejestrowanych bezrobotnych wzrosła do 108,4 tys. z 85,3 tys. w poprzednim miesiącu. Od 1 stycznia do 25 sierpnia pracodawcy zwolnili 18,9 tys. pracowników.

Ministerstwo wyjaśnia, że główną przyczyną wzrostu bezrobocia jest spadek liczby ofert pracy, zarówno tych dostępnych w urzędach, jak i w internecie. Dodatkowo na sytuację wpływają zmiany w przepisach, w tym wejście w życie 1 czerwca 2025 r. nowej ustawy o rynku pracy i służbach zatrudnienia. Nowe regulacje objęły 340 powiatowych i 16 wojewódzkich urzędów pracy, instytucje szkoleniowe oraz Ochotnicze Hufce Pracy. Jedną z kluczowych zmian jest zniesienie powiązania osoby bezrobotnej z urzędem pracy właściwym dla miejsca zameldowania, co pozwala na rejestrację w urzędzie pracy w miejscu zamieszkania.

Do innych istotnych rozwiązań wprowadzonych przez nową ustawę należą też: obowiązek zgłaszania ofert pracy do systemu ePraca przez wszystkich pracodawców z sektora publicznego, możliwość publikowania ofert pracy przez osoby fizyczne, np. w sektorze usług opiekuńczych dla osób starszych lub niepełnosprawnych, wprowadzenie nowych instrumentów wsparcia dla pracodawców, którzy chcą zatrudniać osoby w wieku poprodukcyjnym (emerytów), co sprzyja ich aktywizacji zawodowej oraz modyfikacje w Krajowym Funduszu Szkoleniowym poszerzające grono osób uprawnionych do korzystania z finansowanego kształcenia ustawicznego.

MRPiPS podkreśliło, że w drugim kwartale 2025 r. stopa bezrobocia w Polsce mierzona na podstawie Badania Aktywności Ekonomicznej Ludności wyniosła 2,8%. Oznacza to spadek o 0,6 p.p. w porównaniu do poprzedniego kwartału. Resort zwrócił uwagę, że w tym okresie liczba bezrobotnych zmniejszyła się z 600 tys. do 503 tys. Poziom bezrobocia według BAEL w drugim kwartale był więc zbliżony do tego z całego 2024 r., kiedy wynosił 2,9%.

Eksperci wskazują, że na wzrost bezrobocia wpływa również ostrożność pracodawców, która wynika z wyzwań ekonomicznych, takich jak rosnące koszty pracy. Prof. Grażyna Spytek-Bandurska z Federacji Przedsiębiorców Polskich, ekspertka ds. prawa pracy, oceniła, że pracodawcy zachowują się asekuracyjnie i nie tworzą nowych miejsc pracy. – Nie ma programów gospodarczych, które zachęcałyby pracodawców do większej aktywności. Coraz bardziej widoczny jest wpływ nowoczesnych technologii i sztucznej inteligencji – wyjaśniła.

fot. freepik.com
oprac. /kp/