Samorządy biją na alarm w sprawie stanu Odry

– Odra to nie tylko rzeka – to przestrzeń życia, pracy i rekreacji mieszkańców wielu województw – podkreśliła Joanna Bojczuk.

Marszałkowie województw położonych w dorzeczu Odry biją na alarm, wzywając polski rząd do natychmiastowych działań w celu ochrony przyszłości rzeki. Spotkanie, które odbyło się w Odra Centrum, czyli unikatowym ośrodku edukacyjnym na barce we Wrocławiu – zakończyło się podpisaniem wspólnego „Apelu do Rządu RP” w sprawie zwiększenia nakładów na infrastrukturę wodno-kanalizacyjną.

Apel jest efektem intensywnej współpracy międzyregionalnej, która rozpoczęła się w sierpniu 2022 r. po katastrofie ekologicznej na Odrze. Pierwszym krokiem było podpisanie porozumienia, które doprowadziło do powołania zespołu eksperckiego odpowiedzialnego za opracowanie programu odbudowy ekosystemu rzeki. W kwietniu 2023 r. w Cigacicach podpisano „Memorandum na rzecz Odry” formalizujące międzyregionalny sojusz na rzecz ratowania rzeki. W ramach tej inicjatywy samorząd województwa śląskiego przeznaczył w ciągu dwóch lat ponad 470 tys. zł na niezbędne badania.

W spotkaniu uczestniczyli przedstawiciele pięciu województw: śląskiego, opolskiego, dolnośląskiego, lubuskiego i zachodniopomorskiego. Joanna Bojczuk, członek zarządu województwa śląskiego, podkreśliła znaczenie Odry dla regionu i pilną potrzebę rozbudowy infrastruktury ściekowej. – Odra to nie tylko rzeka – to przestrzeń życia, pracy i rekreacji mieszkańców wielu województw. Musimy o tę przestrzeń, o tę wodę zadbać. Dlatego potrzebne są znaczące nakłady na systemy zbierania i oczyszczania ścieków komunalnych. W naszym województwie potrzeby te przekraczają kwotę 3 mld zł – podkreśliła. Przypomniała również o badaniach prowadzonych przez Śląskie Centrum Wody – jednostkę Uniwersytetu Śląskiego, które jasno dokumentują środowiskowe wyzwania dorzecza.

Ponadto podczas spotkania prof. Krzysztof Lejcuś z Uniwersytetu Przyrodniczego we Wrocławiu przedstawił wyniki interdyscyplinarnych badań Odry, potwierdzając pilną potrzebę inwestycji w gospodarkę wodno-ściekową.

Apel marszałków zawiera konkretne postulaty, w tym: zwiększenie limitów wydatków budżetowych na lata 2026–2029, opracowanie szczegółowej listy inwestycji dla Odry w drodze rozporządzenia, przeznaczenie funduszy unijnych i krajowych na rozwój kanalizacji sanitarnej i deszczowej, utworzenie programów wsparcia dla gmin mających trudności z realizacją inwestycji wodno-kanalizacyjnych oraz ułatwienia prawne w realizacji zadań retencyjnych przez samorządy.

Apel zostanie przekazany do Prezesa Rady Ministrów, właściwych ministerstw, parlamentarzystów oraz innych instytucji, które mogą wesprzeć tę ważną inicjatywę. Marszałkowie jednogłośnie apelują o pilne działania – w trosce o stan środowiska, bezpieczeństwo mieszkańców i przyszłość dorzecza Odry.