Rynek w Żorach

Pierwszy zapis nazwy „Żory” pojawił się w dokumentach w 1258 r. Z kolei 24 lutego 1272 r. książę opolsko-raciborski Władysław zawarł umowę, w której przewidziano przejęcie wsi pod jego zwierzchnictwo oraz nadanie jej praw miejskich. Układ miasta zachował się do dziś: ma ono owalny zarys, prostokątny rynek, dwie bramy — krakowską i cieszyńską — oraz mury. Umocnienia nie dotrwały w całości do naszych czasów; ocalały jedynie niewielkie ich odcinki. Same bramy zostały odtworzone.

W dziejach miasta szczególne miejsce zajmują pożary, w tym zwłaszcza ten z 1702 r., gdy ogień doszczętnie strawił drewnianą zabudowę rynku oraz większość domów przy sąsiednich ulicach. Dla upamiętnienia tego wydarzenia, co roku 11 maja, już od ponad trzech stuleci, odbywa się jedyne w Europie Święto Ogniowe. Do tej historii odwołuje się również Muzeum Ognia, które otwarto w 2014 r.

Na rynku stoi figura św. Jana Nepomucena pochodząca z XVIII/XIX w. Napis na płycie z tyłu opisuje jej losy: "Pomnik od wielu wieków stojący na żorskim rynku. W roku 1883 drewnianą figurę świętego zastąpiono rzeźbą kamienną. Zniszczony w czasie działań wojennych w marcu 1945 r. odbudowany w roku 2000 staraniem Społecznego Komitetu Odbudowy ze składek społeczeństwa. Zachowano fragment ocalałej kolumny. Zabytkowa figura z przełomu XVIII/XIX w. pochodzi z Warszowic-Szoszów. 12 maja 2000".

Widać tu XIX-wieczne kamienice, a także można odpocząć przy fontannie. Na rynku mieści się również Urząd Miasta.

fot. Zuzanna Fulek, Fotopolska.eu
oprac. /kp/