GMINA SKRZYSZÓW

Kościół św. Michała Archanioła w Skrzyszowie funkcjonuje od 1936 roku. Sama parafia pojawia się po raz pierwszy w spisie świętopietrza, który w 1447 r. sporządził archidiakon opolski Mikołaj Wolff, gdzie wśród parafii archiprezbiteratu żorskiego występowała pod nazwą Krischaw. Kolejna potwierdzona informacja mówi o tym, że pod koniec XVI w. właściciele wsi – Skrzyszowscy – wznieśli nowy kościół, który dotrwał do XX w., a w 1600 r. przekazali do niego ołtarz św. Wawrzyńca.

O tym, że wcześniejsza świątynia w Skrzyszowie również była pod tym samym wezwaniem, świadczy dzieje wodzisławskiej pielgrzymki do Skrzyszowa. W 1536 r. nad Wodzisławskim Państwem Stanowym przeszły wyjątkowo silne i długie opady. Wywołana przez nie powódź zniszczyła większość grobli na tamtejszych stawach, a Wodzisławowi groziło zalanie. Gdy deszcz ustał w dzień św. Wawrzyńca, mieszkańcy Wodzisławia przyrzekli, że każdego roku będą pielgrzymować do Skrzyszowa z poświęconym obrazem na odpust św. Wawrzyńca. Pielgrzymi z Wodzisławia docierają tam do dziś, choć obecnie niosą nie obraz, lecz figurę Chrystusa Frasobliwego.

W 1660 r. Godów został przyłączony do parafii skrzyszowskiej. Z tego samego roku pochodzi wzmianka o ks. Pawle Kasparidesie jako proboszczu w Skrzyszowie, jednak dalsze losy duchownego nie są znane. Z protokołu wizytacji kanonicznej z 1679 r. wynika, że dobra parafialne były obciążone znacznymi długami, a probostwo, doszczętnie zrujnowane, nie nadawało się do zamieszkania. W 1685 r. inwestyturę nad beneficjum skrzyszowskim otrzymał proboszcz z Mszanej, ks. Jerzy Tomaszny. W 1796 r. Andrzej Wysłucha, przedstawiciel rodu Wysłuchów pełniących dziedzicznie urząd sołtysa w Skrzyszowie, ufundował dla kościoła parafialnego spiżowy dzwon odlany w Opawie. Od 1841 r. mieszkańcy Skrzyszowa kierowali do Kurii biskupiej we Wrocławiu prośby o oddzielenie miejscowości od Mszany. Do realizacji doszło dopiero w 1855 r., kiedy biskup wrocławski Heinrich Förster powołał lokalię, a w 1868 r. przywrócił parafię. W jej granicach znalazły się także Krostoszowice i Podbucze.

Gdy nowym proboszczem został ks. Robert Wallach, wyszedł z inicjatywą wzniesienia nowego kościoła. Dotychczasowa świątynia była już za mała dla rozrastającej się parafii skrzyszowskiej. Budowę nowego obiektu rozpoczął 1 maja 1933 r. Mimo trudności finansowych kościół pod wezwaniem św. Michała Archanioła, o powierzchni 750 m², należący do największych i najwyższych w okolicy, powstał w ciągu trzech lat i został poświęcony 26 października 1936 r.

W 1940 r., gdy niemieckie wojska zabierały z okolicznych świątyń dzwony na potrzeby przetopienia ich na amunicję, Antoni Wysłucha, potomek Andrzeja Wysłuchy, zdołał wyjednać u żołnierzy pozostawienie jednego dzwonu w kościele parafialnym, przy wsparciu większości mieszkańców Skrzyszowa. Dwa pozostałe dzwony zostały zabrane. Podczas przechodzenia frontu w 1945 r. kościół poniósł poważne zniszczenia. Po zakończeniu wojny obiekt odbudowano, jednak władze komunistyczne nie zgodziły się na odtworzenie wieży w jej pierwotnej postaci. Została więc skrócona i zwieńczona jedynie czterema krzyżami na narożach. Do dawnego wyglądu przywrócono ją dopiero za proboszczostwa ks. Józefa Piekorza, a równocześnie odnowiono całe wnętrze kościoła, w tym ściany i wyposażenie. Zabytkowy dzwon w 1973 r. przekazano czasowo do parafii w Kaczycach w powiecie cieszyńskim, gdzie pozostaje do dziś.

fot. Aleksandra Pazger
oprac. /kp/