Rynek w Rybniku

Rynek w Rybniku wyznaczono w czasie zakładania miasta, czyli w XIII - XIV w., na obszarze dawnego stawu. Przez niemal całe XVIII stulecie otaczały go wyłącznie domy drewniane, a zabudowa murowana zaczęła pojawiać się dopiero pod koniec XVIII w., przede wszystkim po przejęciu państwa rybnickiego przez administrację pruską w 1788 r.

Według kroniki Rybnika autorstwa F. Idzikowskiego z 1861 r., w tamtym okresie wszystkie 22 obiekty stojące przy rynku były już wykonane z cegły, a tylko jeden miał jedną kondygnację. Na płycie rynku w początkowym okresie znajdowały się ratusz (rozebrany w 1823 r.) oraz kaplica św. Jana (usunięta w pierwszej połowie XIX w.). W 1823 r. postawiono murowany ratusz, zachowany do dziś, który zajmuje miejsce w zabudowie zachodniej pierzei rynku.

 

Kamienice wznoszone pod koniec XVIII w. oraz w pierwszej i na początku drugiej połowy XIX w. w większości reprezentują formy klasycystyczne (numery 1, 2, 4, 7, 14, 15, częściowo 17). W drugiej połowie XIX w. pojawiło się kilka obiektów utrzymanych w duchu neorenesansu i eklektyzmu (m.in. numery 6, 8, 13). Na początku XX w. dodano nieliczne przykłady wczesnego modernizmu, w tym dom handlowy Pragera. Z kolei okres międzywojenny przyniósł przebudowy kilku kamienic - między innymi kamienica nr 1 została w 1925 r. przekształcona w stylu neoklasycystyczno-modernistycznym, a nr 17 otrzymała formę funkcjonalistyczną. Podczas wyzwalania Rybnika spod okupacji niemieckiej w 1945 r. rynek odniósł jedynie niewielkie szkody; całkowicie zniszczono tylko kamienicę nr 16, gdzie wcześniej działał sklep Sladky'ego. Po wojnie działkę po tej kamienicy zabudowano nowym obiektem, który tylko w ogólnym zarysie nawiązuje do historycznej zabudowy rynku. W latach 90. XX wieku przeprowadzono kompleksowe renowacje kilku budynków, niekiedy połączone z istotnymi zmianami konstrukcyjnymi, jak w przypadku nr 7. Na początku obecnej dekady rozebrano mocno zniszczoną kamienicę nr 3 i zastąpiono ją nowym budynkiem, a sąsiednią kamienicę nr 2 gruntownie przebudowano. Były to ostatnie znaczące ingerencje w wygląd zabudowy rynku.

 

W latach 90. na płytę rynku wróciła figura św. Jana Nepomucena z 1736 r., która wcześniej stała tam od pierwszej połowy XIX w. aż do wybuchu II wojny światowej. Obecnie wieńczy ona nową fontannę.

źródło/wikipedia.org