W ciągu ostatnich 16 lat poziom pozyskiwania drewna wzrósł o prawie 45%, osiągając około 40 milionów m³.
W Polsce bardzo duży poziom pozyskania drewna z lasów zarządzanych przez Lasy Państwowe utrzymuje się od kilku lat. Równocześnie badania społeczne wskazują, że wiele osób w kraju opowiada się za zwiększoną ochroną najcenniejszych obszarów leśnych oraz ograniczeniem wycinek w okresach kluczowych dla fauny.
Z analizy przeprowadzonej w maju 2026 roku przez firmę Opinia24 na zlecenie Stowarzyszenia Pracownia na Rzecz Wszystkich Istot wynika, że 66% badanych popiera wyłączenie 20% najcenniejszych pod względem przyrodniczym i społecznym lasów w Polsce z eksploatacji leśnej. Jeszcze większe oparcie, wynoszące 78%, uzyskała propozycja zakazu wycinki drzew w trakcie sezonu lęgowego ptaków.
Kwestia ochrony lasów była tematem debaty publicznej przed wyborami parlamentarnymi w 2023 roku. Wówczas reprezentanci Lasów Państwowych zadeklarowali chęć współpracy z organizacjami ekologicznymi oraz prowadzenia dialogu na temat ochrony wartościowych przyrodniczo terenów. Niemniej jednak, w następnych latach niektóre środowiska społeczne i ekologiczne zauważyły, że proces konsultacji w sprawie nowych form ochrony przyrody nie zawsze przynosił oczekiwane efekty.
Jak komentuje Pracownia na rzecz Wszystkich Istot, konflikty dotyczące zarządzania lasami miały miejsce w różnych częściach kraju. – W pewnych miejscach, takich jak problem lasów wokół Bielska-Białej, zanim rozmowy dobiegły końca, na tereny, które miały być chronione, wjechały maszyny budowlane. W Szczecinie Witold Koss ogłosił moratorium na wycinanie drzew, których wiek przekraczał 80 lat. Ostatnio jednak, będąc już Regionalnym Dyrektorem Lasów Państwowych w Szczecinie, nawiązuje do potrzeby wycinek najstarszych drzew. Z kolei w nowo utworzonym w zeszłym roku rezerwacie Bliżyńskie Lasy Naturalne leśnicy planują wprowadzenie pił, by usunąć około 3 tysięcy m³ drewna – stwierdzają przedstawiciele organizacji.
Dane dotyczące finansów wskazują na znaczny wzrost pozyskiwania drewna w ostatnich latach. Między 2005 a 2021 rokiem ta liczba wzrosła o blisko 45%, dochodząc do wartości około 40 milionów m³. Zgodnie z danymi Głównego Urzędu Statystycznego, w roku 2023 uzyskano 41,6 miliona m³ drewna, a rok później ta wartość wyniosła 41,2 miliona m³.
Wraz ze wzrostem działalności zwiększyły się również zasoby finansowe Lasów Państwowych. W latach 2021-2024 wartość gotówki i innych aktywów wzrosła o około 3,5 miliarda złotych, osiągając blisko 7,9 miliarda złotych. W tym samym okresie wzrosły średnie wynagrodzenia pracowników sektora leśnego z 9048 zł w 2021 r. do 12529 zł w 2025 r. Równocześnie organizacje ekologiczne zauważają, że udział wydatków na ochronę przyrody w stosunku do całkowitych dochodów instytucji, wynoszący 0,6%, jest relatywnie niski. Od 2021 roku to wzrost o 0,1%.
– Potrzeby związane z ochroną przyrody w polskich lasach są zdecydowanie większe niż przekazują to leśnicy. Lasy Państwowe zarządzają lasami należącymi do Skarbu Państwa, czyli są odpowiedzialne za dobra całego społeczeństwa. Dlatego ich obowiązkiem jest ochrona najcenniejszych lasów. Wydawanie jedynie 0,6% dochodów na ochronę przyrody to w pełni nieakceptowalny poziom, który nie spełnia oczekiwań obywateli polskich – podsumowuje Radosław Ślusarczyk z Pracowni na rzecz Wszystkich Istot.
fot. arch. red.
oprac. /kp/
