Osoby prowadzące firmę muszą oświadczenie złożyć samodzielnie. Ich przychodem jest deklarowana podstawa wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne.
Renciści i emeryci, którzy nie ukończyli powszechnego wieku emerytalnego (60 lat kobieta i 65 lat mężczyzna), a osiągnęli w zeszłym roku dodatkowy przychód, są zobowiązani poinformować ZUS o uzyskanych kwotach wynagrodzeń. Muszą to zrobić maksymalnie do końca lutego. Rozliczenie z dodatkowego przychodu dotyczy także wcześniejszych emerytów i rencistów, którzy w ubiegłym roku pracowali za granicą.
– Informacja o przychodach potrzebna jest do rozliczenia wypłacanego świadczenia z ZUS. Świadczenie może zostać rozliczone rocznie lub miesięcznie. Aby umożliwić rozliczenie emerytury czy renty w najkorzystniejszy sposób dla emeryta czy rencisty, taka osoba powinna przedłożyć zaświadczenie o kwocie zarobków osiągniętych w poszczególnych miesiącach. Nawet jeśli w niektórych miesiącach limit został przekroczony, a w innych nie został osiągnięty, roczne rozliczenie może nie wiązać się z żadnymi konsekwencjami finansowymi – wyjaśnia Beata Kopczyńska, regionalna rzeczniczka prasowa ZUS w województwie śląskim.
Niezbędne dokumenty wystawiają pracodawcy. Natomiast osoby, które prowadzą własną działalność gospodarczą, muszą takie oświadczenie złożyć samodzielnie. Ich przychodem jest deklarowana podstawa wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne.
Rozliczenie przychodu to obowiązek. Pracujących rencistów i wcześniejszych emerytów obowiązują limity, jakie mogą dorobić do swoich świadczeń. Jeśli dodatkowe zarobki nie przekroczą 70% przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia, to emerytura lub renta będzie wypłacana w pełnej wysokości. Jeśli natomiast przekroczą ten limit, świadczenie jest zmniejszane. Natomiast po przekroczeniu drugiego progu, czyli 130% przeciętnego wynagrodzenia, wypłata świadczenia za dany miesiąc zostaje zawieszona. ZUS na podstawie dokumentów miesięcznych przychodów przedłożonych przez wcześniejszego emeryta czy rencistę porównuje przychód z granicznymi kwotami przychodu dla 2024 r. albo kwotami przychodu dla poszczególnych miesięcy w 2024 r.
Dlaczego warto przedstawić miesięczne rozliczenia przychodów? – Mając pełne dane od świadczeniobiorcy, czyli informacje o przychodach osiąganych w poszczególnych miesiącach, ZUS na tej podstawie może wybiera dla niego najkorzystniejszy wariant rozliczenia: czy rozliczenie przychodów roczne, czy też miesięczne, albo czy po przekroczeniu maksymalnych limitów opłaca się świadczeniobiorcy zrobić dobrowolną wpłatę na Fundusz Ubezpieczeń Społecznych – dodaje rzeczniczka.
W 2024 roku dopuszczalna roczna kwota przychodu wyniosła 65 611,40 zł brutto, natomiast graniczna roczna kwota przychodu osiągnęła wartość 121 849,50 zł brutto. Kwoty te odpowiadają 70% i 130% przeciętnych miesięcznych wynagrodzeń z ubiegłego roku.
Co do zasady emeryci, którzy ukończyli powszechny wiek emerytalny mogą dorabiać bez ograniczeń i nie muszą informować ZUS o wysokości swoich zarobków. Warto jednak pamiętać, że osoby, które osiągnęły wiek emerytalny w 2024 r. i były na wcześniejszej emeryturze, muszą rozliczyć się z ZUS z dochodów uzyskanych w miesiącach poprzedzających ukończenie tego wieku.
Limity dotyczące dorabiania nie dotyczą osób pobierających rentę rodzinną, które mają także ustalone prawo do emerytury z tytułu osiągnięcia powszechnego wieku emerytalnego. Ponadto świadczeniobiorcy otrzymujący emeryturę częściową, rentę inwalidy wojennego lub wojskowego, których niezdolność do pracy jest związana ze służbą wojskową, a także osoby pobierające rentę rodzinną po takich inwalidach nie muszą przedkładać zaświadczeń o wysokości swoich przychodów. Uczniowie szkół ponadpodstawowych oraz studenci, którzy nie ukończyli 26. roku życia, a pobierają rentę rodzinną i są zatrudnieni na umowie zlecenia lub agencyjnej, również nie są zobowiązani do składania informacji o swoich zarobkach.
fot. freepik.com
oprac. /kp/
