Chaos i niepokój. Najwyższa Izba Kontroli oceniła Polski Ład

Ustawa określana jako Polski Ład wprowadziła chaos w systemie fiskalnym i wywołała niepokój wśród podatników, a niektóre zmiany wprowadzono nierzetelnie – oceniła Najwyższa Izba Kontroli.

Polski Ład został wprowadzony przez poprzedni rząd. W ramach reformy podatkowej podwyższono kwotę wolną o podatku, wprowadzono ulgę dla klasy średniej i zmieniono przepisy dotyczące składki zdrowotnej, w tym zlikwidowano możliwość odliczenia jej części od podatku. Następnie anulowano ulgę dla klasy średniej, a stawka PIT spadła z 17% do 12%.

W przypadku przedsiębiorców wprowadzono nowe zasady ustalania wysokości składki zdrowotnej, co skutkowało zwiększeniem ich obciążeń. Do końca 2021 r. płacili oni składkę ryczałtową w wysokości 9% od min. 75% przeciętnego wynagrodzenia w sektorze przedsiębiorstw (381,81 zł miesięcznie). Jej część można było przy tym odliczyć od podatku (53,03 zł za miesiąc). Zamiast tego pojawiła się składka ustalana na podstawie wysokości dochodu podatkowego dla przedsiębiorców opodatkowanych na zasadach ogólnych albo podatkiem liniowym, a przedsiębiorcy na skali podatkowej zaczęli płacić 9% od dochodu, osoby na podatku liniowym – 4,9% od dochodu, a ryczałtowcy w zależności od przychodu w tym roku odprowadzają na ubezpieczenie zdrowotne od 419,46 zł do 1258,39 zł miesięcznie.

Jak wynika z ustaleń NIK, ustawa wprowadziła chaos w systemie podatkowym oraz wywołała niepokój wśród podatników. – Wprowadzone zmiany w największym stopniu dotyczyły podatników podatku dochodowego od osób fizycznych, tj. ponad 25 mln osób – podkreślono. W ocenie NIK podczas prac nad projektem Polskiego Ładu nie przeprowadzono wielu koniecznych analiz dotyczących niektórych zasad obliczania i poboru zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych.

NIK negatywnie oceniła sposób wdrażania zmian podatkowych przewidzianych w Polskim Ładzie, wskazując, że wybrane zmiany systemowe wprowadzono nierzetelnie oraz nieskutecznie. Zwróciła uwagę, że podatnikom nie zapewniono też odpowiedniego czasu na przygotowanie się do nowych przepisów. Ponadto zauważyła, że projekt ustawy przewidywał nowelizację 22 ustaw i liczył wraz z uzasadnieniem 500 stron, ale mimo wysokiego stopnia skomplikowania i rozległości wprowadzanych zmian ustawa weszła w życie po 38 dniach od ogłoszenia. Według NIK powinna mieć dłuższe vacatio legis.

Czytaj także: Przedsiębiorcy oczekują przyspieszenia prac nad składką zdrowotną

fot. freepik.com
oprac. /kp/