Klimatyczna regeneracja miast – jak powinna wyglądać?

W Łodzi odbyła się II edycja Międzynarodowego Kongresu "Klimatyczna regeneracja miast". Pochylono się nad tym, jaką politykę i procesy powinny wdrożyć miasta w celu adaptacji do zmian klimatycznych oraz jak budować w zrównoważony sposób, by mądrze gospodarować wodą i energią. Poruszane tematy dotyczyły m.in. agrokultury miejskiej, architektury i systemów transportowych w warunkach zmian klimatycznych czy regeneracji miast w świetle potrzeb zdrowotnych. Prelegentami było 130 wykwalifikowanych ekspertów z Polski i świata: przedstawicieli administracji publicznej i organizacji pozarządowych, środowisk akademickich i biznesowych oraz architektów czy urbanistów.

Gospodarzem kongresu po raz drugi zostało miasto Łódź, o którego dążeniach w kierunku transformacji w zielone miasto Europy mówiła Elisa Ferreira – komisarz ds. spójności i reform Komisji Europejskiej. Podczas swojego wystąpienia podkreślała, że zmiany w kierunku klimatycznej regeneracji miast muszą być zarządzane wielopoziomowo: na szczeblu lokalnym, centralnym i europejskim. Zaznaczyła konieczność intensyfikacji tych procesów ze względu na trudną sytuację międzynarodową: pandemię koronawirusa i wojnę w Ukrainie. – Tylko wspólnie będziemy w stanie uruchomić zieloną transformację w miastach. Miasta i obywatele powinni ze sobą współpracować i działać kolektywnie, by statek, którym razem płyną kierował się we właściwym kierunku – zaznaczyła.

Komisarz wymieniła bieżące działania Unii Europejskiej w tym zakresie, m.in. granty o łącznej sumie 340 mld euro, które w najbliższych latach zostaną przyznane państwom członkowskim. Część tych pieniędzy ma być przeznaczona na rozwój lokalnych strategii w miastach, aby zainicjować ścieżki innowacji prowadzące do neutralności klimatycznej do 2030 r. W unijnej misji „Miasta” wezmą udział największe polskie metropolie, obok gospodarza kongresu – Łodzi, również Warszawa, Wrocław, Kraków i Rzeszów. E. Ferreira wspomniała również o roli nowej inicjatywy europejskiej - Bauhaus - dzięki której miasta będą bardziej inkluzywne, przyjazne i ekologiczne.

Prof. dr hab. Tadeusz Markowski z Uniwersytetu Łódzkiego podczas wykładu „Nowy metabolizm miast” mówił o trendach, które determinują dalsze procesy urbanizacji. To takie zjawiska, jak: przyspieszająca cyfryzacja, zapotrzebowanie na stabilną i tania energię elektryczną, rozwój odnawialnych źródeł energii oraz zdolność do wykorzystania surowców wtórnych. – Człowiek w obszarach zurbanizowanych musi stać się nie tylko producentem, ale i reducentem wprowadzającym raz pozyskane surowce do obiegu zamkniętego. Każde miasto przyszłości będzie miastem nowoczesnej wytworczości. Ośrodkiem, który staje się eksporterem zielonej energii i produkcji, w tym dóbr wirtualnych – podkreślał.

O przyszłościowym podejściu do architektury miast mówił Jarosław Fiutowski z Ghelamco Poland. Jego zdaniem nowoczesne obiekty architektoniczne powinny być zarówno ekologiczne, jak i funkcjonalne. Ostatnie lata, a w szczególności pandemia koronawirusa pokazały, że ta funkcjonalność musi uwzględniać potrzeby zdrowotne społeczeństw, między innymi osób starszych, z niepełnosprawnościami czy rodzin z dziećmi. – Ekologiczne budynki służą przede wszystkim ludziom, a komfort i zdrowie użytkowników naszych inwestycji są dla nas priorytetowe. Zawsze dążymy do tego, aby nasze budynki przy zapewnieniu należytego komfortu użytkowników w jak najmniejszym stopniu oddziaływały na środowisko, co potwierdzają między innymi certyfikaty na najwyższym możliwym poziomie – powiedział.

Ostatnim głosem kongresu było wystąpienie Przewodniczącego Rady Programowej Kongresu – prof. dr hab. Jerzego Hausnera, który przypomniał wniosek z zeszłorocznej edycji dotyczący konieczności określenia właściwego kierunku myślenia, a także podsumował najważniejsze wystąpienia. – Musimy mieć inne podejście do miasta i inne podejście związane z myśleniem o jego funkcjonowaniu i rozwoju. Myślenie o aglomeracjach miejskich w kategoriach miast regeneracyjnych jest tym nowym i najbardziej aktualnym oraz twórczym podejściem – przypomniał.

Tegoroczni prelegenci kongresu podkreślali, że klimatyczna regeneracja miast powinna stać się celem nadrzędnym każdego systemu miejskiego. Zmiany powinny zadziać się na wszystkich szczeblach rządowych: lokalnym, regionalnym, krajowym i europejskim. Niezbędni w tym procesie będą również zaangażowani obywatele, którzy będą działać na rzecz adaptacji klimatycznej miast.

fot. unsplash.com
oprac. /kp/